پاى مبارك شوم . حسب الحكم محكم مفصل اوضاع راه را به خاك پاى مبارك عرض . ملك 3 / 465 . * سفرنامهء مكه . از پسر فتحعلى شاه . فيلم‌ها 1 / 121 . ( - « هدايت السبيل » ) . * سفرنامهء مكه . ناشناسى كه از راه بادكوبه و اسلامبول به حجاز رفته و از جده به بندرعباس و كرمان و تهران بازگشته است . آغاز سفر چهارشنبه 4 شوال 1316 و پايان شوال 1317 ق . آغاز : بعد از حمد خداوند و صلوات بر محمد و آل اطهارش . قم ، اشكورى 16 / 345 . * سفرنامهء مكه . ناشناسى از دولتمردان ، در 1319 ق ، از مشهد و عشق‌آباد . چند نسخهء خطى 1 / 105 . * سفرنامهء مكه . ن . يكى كه خط و ربطى نداشته و مىگفته و سركار نواب عالى آقا ولى خان مىنوشته است . اين سفر به مكه و مدينه و كربلا ، از 25 شعبان 1309 تا 9 صفر ( گويا سال بعد ) انجام گرفته است . نسخه‌ها 6 / 4032 ( 1 نسخه ) ؛ تهران ، ادبيات ، حكمت 20 . * سفرنامهء ملافيروز . آغاز : به نام دادگر دادار فيروز . كاما 143 . * سفرنامهء ملكهء انگليس . ترجمهء ريشار خان ، رضا ، به دستور ناصر الدين شاه در 1285 . سفر ويكتوريا است از 1264 تا 1278 ( 1848 - 1861 م ) در اسكاتلند و كوهستان‌هاى آن بخش ، آغاز : سياحت نخستين در خاك اسكتلند روز دوشنبه 29 ماه اوگست سنهء 1842 م مطابق سنهء 1258 هجرى در كشتى . نسخه‌ها 6 / 4032 ( 1 نسخه ) ؛ تهران ، ملى 1 / 303 . * سفرنامهء ملكه انگليس . ترجمهء محمد اسماعيل ( روزگار ناصرى ) ، به دستور ناصر الدين شاه ( 1264 - 1313 ) ، سفرنامهء ويكتوريا ملكهء انگليس است به اسكاتلند كه در روز دوشنبه 29 آگست 1842 م از لندن بيرون رفته و در 17 دسامبر همان سال به شهر برگشته است . آغاز : ملاقات اول اسكاتلند دوشنبه 29 آگست سنهء 1842 عيسوى . نسخه‌ها 6 / 4032 ( 1 نسخه ) ؛ تهران ، ملى 1 / 432 . * سفرنامهء منازل تهران - سفرنامهء تهران . . . * سفرنامهء منظوم . تالپور ، مير محمد نصير خان ، جعفرى ، فرمانرواى شيعى سند ( م 1261 ه ) . سفر تبعيدش از سند به كلكته 1260 ه . مشترك 5 / 426 « سفرنامهء جعفرى » ؛ دانش 1366 ه ، 11 / 73 « سفرنامه » ( 2 منظومهء جدا در اين زمينه ) ؛ پاكستان مين 3 / 701 « سفرنامهء جعفرى » . * سفرنامهء منظوم . ميرزا جلاير . سفرنامهء مكه تا ديدار كاظمين اوست ، به نام محمد شاه قاجار ( 1250 - 1264 ) . در پايان مطالبى دربارهء ايل خزاعى به نثر دارد . آغاز : محمد شه شهنشاه جوانبخت - كه برخوردار باد از تاج و از تخت . نسخه‌ها 6 / 4033 ( 1 نسخه ) ؛ ذريعه 19 / 207 « مثنوى سفرنامهء مكه » ؛ تهران ، ملى 2 / 374 . * سفرنامهء منظوم : سفرنامهء مكه : سفرنامهء زوجه ميرزا خليل رقم‌نويس دربار صفوى .